فروپاشی اجتماعی: رفراندوم!

گفت‌وگوی فرشته قاضی از رادیو فردا با احمد بخارایی درباره‌ی تشدید روند «فروپاشی اجتماعی» پس از جنگ ۱۲روزه میان اسرائیل و ایران | پخش شده در ۱۵ امرداد ۱۴۰۴، برنامه‌های «ساعت ۱۴» و «ایستگاه ۱۹»

احمد بخارایی: در این گفت‌و‌گوی کوتاه به اوضاع آشفته‌ی ایران پرداختم و اشاره‌ای داشتم به «بحران مشروعیت» جمهوری اسلامی و کاهش شدید اعتماد اجتماعی و نیز لزوم «تحول‌گرایی» در مقابل اصلاح‌طلبی مرده!

نمایش گزارش:👇

پربازدیدها

شرف اعتصاب‌کننده‌ها!

احمد بخارایی: حدود ده روز از اعتصاب سراسری کامیون‌داران سپری می‌شود. این راننده‌های فهیم، درک کرده‌اند که «مطالبه‌گری» تنها راه رسیدن به مقصود است. این‌ها فهمیده‌اند که در نظام تبعیض‌آلود جمهوری اسلامی، اگر سکوت کنی باخته‌ای و «سکوت» و تسلیم، همان چیزی است که حاکمیت طلب می‌کند. قشرهای دیگر اجتماعی هم لازم است بدانند که راه رهایی عبارت از «مطالبه‌گری» است. اعتصاب کامیون‌داران، فریاد علیه بی‌عدالتی و شکاف عظیم طبقاتی است. چگونه می‌شود در یک کشور در شمال پایتخت‌ش، برخی منازل اجاره‌ی ماهیانه‌شان به «دلار» اخذ شود و در جنوب همان شهر، بی‌خانمان‌ها رها در خیابان و خانواده‌ها در فقر به‌سر برند؟!  سکوت در مقابل بی‌عدالتی، تقویت‌کننده‌ی «تبعیض» و تشدیدکننده‌ی «فقر» و ناداری است و آنان که مماشات و سکوت می‌کنند هم‌‌یاران و زمینه‌ساز ظالم و ظلم‌اند!
ادامه »

نظام حکم‌رانی، درجا می‌زند!

احمد بخارایی : فرض بگیریم فرجام مذاکرات، توافق باشد و غنی‌سازی حدود ۴ درصد در داخل کشور تحقق پذیرد. این سطح از غنی‌سازی با سانتریفیوژ‌های نسل اولیه قابل حصول است و بخش قابل توجهی از تأسیسات غنی‌سازی اورانیوم با هزینه‌های سنگین احداث چند صد میلیارد دلاری بدون استفاده، پلمپ می‌شود. چرا این‌همه سرمایه‌گذاری باطل در کنار نیاز مملکت به تقویت زیرساخت‌ها در حوزه‌ی انرژی و نفت؟! چه شد آن همه اصرار به غنی‌سازی در راستای تولید جنگ‌افزارهای هسته‌ای که به کار نمی‌آمدند!؟ فرض بگیریم تحریم‌ها برداشته شود و فروش نفت بدون مانع باشد. آیا تصور می‌شود صادرات روزی دو میلیون بشکه نفت (خوش‌بینانه!) که درآمدش صرفاً حدود یک سوم بودجه را تأمین می‌کند واقعا راه‌گشا خواهد بود!؟ آیا آن‌قدر چاله‌چوله در مملکت وجود ندارد که با آزاد شدن پول‌ها و ارزهای متعلق به ایران، نتوانیم شاهد گشایشی جدی باشیم؟ چگونه می‌شود نظامی که از #مشروعیت کافی نزد مردمش برخوردار نیست و حاکمیتی که شهروندانش را تهدید و زندانی و #اعدام می‌کند خواهد توانست از فرصت‌های بین‌المللی بهره ببرد!؟ مگر می‌شود سرمایه‌گذاران در مملکتی سکنی گزینند که حا...
ادامه »

انزوای اجتماعی و فضای مجازی!

گفت‌وگوی مجله‌ی تجارت فردا با احمد بخارایی درباره‌ی انزوای اجتماعی جوانان در جامعه‌ی ایران | منتشرشده در ۲۲ آذر ۱۴۰۴، شماره‌ی ۶۱۸ | نمایش گزارش  | احمد بخارایی: ۱. ریشه‌های انزوا و ماهیت گرایش به فضای مجازی  * انزوا به عنوان پیامد طبیعی: در جامعه‌ای که مشارکت سیاسی و اجتماعی معنای واقعی ندارد، انزوای اجتماعی به طور طبیعی بروز پیدا می‌کند.  * واکنش به جای کنش: گرایش جوانان به شبکه‌های مجازی بیش از آنکه ناشی از جاذبه این فضاها باشد، حاصل دافعه‌های موجود در جامعه است. این رفتار بیش از آنکه یک «کنش آگاهانه» یا انتخاب عقلانی باشد، یک «واکنش» به شرایط اجتماعی حاکم است.  * #مکانیسم_دفاعی: جوانان چون از جامعه طرد می‌شوند، دچار انزوای اجتماعی شده و به عنوان یک مکانیسم دفاعی برای جبران این انزوا، خود را در شبکه‌های اجتماعی سرگرم می‌کنند.  * اولویت روابط عینی: تقویت روابط اجتماعی در بعد ملموس و عینی (خانواده، مدرسه، دوستان) بر بعد مجازی برتری دارد و اگر این روابط در دنیای واقعی تقویت نشوند، فضای مجازی هرگز نمی‌تواند جایگزین آن شود. فضای مجازی فرع بر امور واقعی و عینی است، ...
ادامه »

پیام مردم روشن بود!

گفت‌وگوی دیدار نیوز با احمد بخارایی درباره‌ی اعتراضات مردم در دی‌ماه ۱۴۰۴ | منتشرشده در ۴ بهمن۱۴۰۴ | نمایش گزارش | احمد بخارایی: برای اینکه بدانیم چرا اتفاق افتاد باید نگاهی به گذشته داشته باشیم و آن را تحلیل کنیم و اینکه حالا باید چه کنیم نگاه به آینده دارد، اما یک موضوع مشخص است و آن هم اینکه هیچ پدیده و اتفاقی مانند اعتراضات تک عاملی نیست و بی شک چند دلیل منجر به بروز حوادث اخیر شد. درست است که جرقه اعتراضات اخیر به باروت مساله اقتصادی و معیشتی خورد، اما به سرعت گسترش پیدا کرد به مسایل سیاسی و اجتماعی کشیده شد و هر چند که انتظار نمی‌رفت ماجرا به اینجا کشیده شود. جامعه و مردم پیام خود را در انتخابات مجلس و ریاست جمهوری به حاکمیت دادند، مشارکت ۴۰ درصدی در انتخابات مجلس و ۵۰ درصدی در ریاست جمهوری و رای هفت درصدی نمایندگان مجلس حامل این پیام بود که نه مجلس و نه ریاست جمهوری مشروعیت ندارد. جرقه‌ای که به انبار باروت افتاد نشانه اقتصاد ناپایدار است و من تصور می‌کنم که این روند ادامه دارد و در ماه‌های پیش رو قیمت دلار بین ۱۸۰ تا ۲۰۰ هزار تومان خواهد شد و آنچه واضح است اینکه با ارزپاشی این...
ادامه »

دی خون‌بار، چرا؟

گفت‌وگوی «باریخ نیوز» با احمد بخارایی، جامعه‌شناس درباره‌ی اعتراضات خونین دی ۱۴۰۴ در «اندیشکده آینده‌اندیشی سیمرغ» | منتشرشده در ۰۸ بهمن ۱۴۰۴ | نمایش گزارش | احمد بخارایی: در این گفت‌و‌گوی مفصل اشاره داشتم که با وجود و استمرار خشونت‌های اقتصادی، سیاسی و اجتماعی حاکمیت و نظام سیاسی علیه مردمان این سرزمین، در آینده‌ای نه چندان دور شاهد بروز اعتراضات خشونت‌بار نوینی خواهیم بود. ❓ریشه اعتراضات دیماه را چگونه باید واکاوی کرد؟ آیا صرفاً بحث اقتصادی در این وقایع عامل اصلی بود یا موضوعات دیگری هم در آن دخیل بودند؟  قبل از هر چیز باید به این نکته توجه داشت که رخدادهای اجتماعی هیچ‌گاه تک‌عاملی نیستند؛ به بیان دیگر، هیچ پدیده‌ای مونوکوزال نیستند بلکه مالتی‌کوزال، یا چند علیتی است و بر همین اساس وقایع اخیر نیز از این قاعده مستثنی نیستند. ممکن است شروع این رخدادها، جرقه‌ اقتصادی بوده باشد و قیمت ارز، سکه، تورم و ... بر آن تاثیر گذاشته باشد اما این تنها یکی از عوامل بود. عوامل اقتصادی و معیشتی که مدت‌ها گریبان مردم را گرفته بود، همراه با سردرگمی ناشی از نابسامانی‌های اقتصادی گذشته، بستری برای ...
ادامه »